Uprawnienia na suwnice uzyskuje się po szkoleniu przygotowującym do egzaminu, złożeniu kompletnego wniosku do właściwej jednostki dozoru technicznego i zdaniu 2 części egzaminu: teoretycznej oraz praktycznej. Zaświadczenie może być ważne 5 albo 10 lat, zależnie od zakresu urządzeń. Sam dokument UDT nie wystarcza jednak do rozpoczęcia pracy na konkretnym stanowisku.
Jakie uprawnienia są potrzebne na suwnicę?
Zakres kwalifikacji powinien odpowiadać urządzeniu, które pracownik ma obsługiwać. We wniosku wskazuje się jeden rodzaj urządzenia oraz jeden zakres kwalifikacji. W praktyce chodzi o wybór między zakresem obejmującym suwnice, wciągniki i wciągarki ogólnego przeznaczenia a zakresem szerszym, obejmującym urządzenia ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia.
Podstawowy zakres dotyczy suwnic, wciągników i wciągarek ogólnego przeznaczenia. Zaświadczenie wydane w tym zakresie jest ważne 10 lat. Jeżeli kwalifikacja obejmuje również urządzenia specjalnego przeznaczenia, okres ważności skraca się do 5 lat.
Przed zapisaniem się na kurs warto sprawdzić oznaczenie urządzenia i jego dokumentację eksploatacyjną. To nie nazwa stanowiska, lecz rzeczywisty zakres obsługiwanej suwnicy decyduje o tym, jaki dokument będzie potrzebny. Operator suwnicy uprawnienia powinien mieć dobrane tak, aby odpowiadały konkretnemu urządzeniu używanemu w zakładzie.
| Zakres kwalifikacji do obsługi | Przykładowe urządzenia ujęte w zakresie | Ważność zaświadczenia | Liczba części egzaminu | Opłata za sprawdzenie kwalifikacji |
|---|---|---|---|---|
| Ogólnego przeznaczenia | Suwnice, wciągniki i wciągarki ogólnego przeznaczenia | 10 lat | 2: teoretyczna i praktyczna | 333,88 PLN |
| Ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia | Suwnice, wciągniki i wciągarki ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia | 5 lat | 2: teoretyczna i praktyczna | 333,88 PLN |
Okres ważności dotyczy zaświadczeń do obsługi. Opłata 333,88 PLN wynika z aktualnej tabeli opłat UDT i może zmieniać się wraz ze zmianą podstawy obliczeń lub cennika.
Budowę i rodzaje suwnic opisuje hasło suwnica.
Kurs na suwnice i wniosek do UDT
Kurs na suwnice ma przygotować kandydata do sprawdzianu wiedzy i umiejętności. Nie jest jednak dokumentem potwierdzającym uprawnienia. Zaświadczenie kwalifikacyjne wydaje właściwy organ dozoru technicznego dopiero po pozytywnym wyniku egzaminu.
Procedura zaczyna się od ustalenia właściwego zakresu i złożenia wniosku o sprawdzenie kwalifikacji. Wniosek powinien być kompletny. Po stwierdzeniu jego kompletności termin egzaminu co do zasady nie powinien przekroczyć 30 dni roboczych, chyba że kandydat poprosi o wyznaczenie późniejszego terminu.
Do kosztów należy doliczyć opłatę za sprawdzenie kwalifikacji. Aktualna stawka wskazana przez UDT w tabeli opłat wynosi 333,88 PLN. Jest to opłata za postępowanie egzaminacyjne, a nie gwarancja uzyskania dokumentu. Zaświadczenie zostanie wydane dopiero po zdaniu obu części egzaminu.
Więcej informacji: uprawnienia operatora koparki.
Jak wygląda egzamin UDT na suwnice?
Egzamin UDT suwnice obejmuje 2 części. Pierwsza jest teoretyczna i odbywa się w formie pisemnej. Druga jest praktyczna oraz polega na sprawdzeniu umiejętności obsługi urządzenia w warunkach zapewniających bezpieczeństwo.
Część teoretyczna sprawdza, czy kandydat zna zasady bezpiecznej obsługi w zakresie, o który wnioskuje. Kurs powinien zatem odpowiadać nie tylko ogólnej nazwie stanowiska, ale również rodzajowi urządzeń objętych zgłoszeniem. Przygotowanie powinno uwzględniać zakres wskazany we wniosku, ponieważ późniejsze zaświadczenie odnosi się właśnie do określonej grupy urządzeń.
Podczas części praktycznej kandydat musi wykazać, że potrafi bezpiecznie obsługiwać urządzenie. Samo zaliczenie teorii nie wystarcza do uzyskania dokumentu. Pozytywny wynik egzaminu, czyli zdanie wymaganych elementów, stanowi podstawę do wydania zaświadczenia kwalifikacyjnego przez właściwy organ dozoru technicznego.
Warto rozdzielić trzy etapy: szkolenie, egzamin oraz dopuszczenie do pracy. Szkolenie przygotowuje, egzamin sprawdza kwalifikacje, a zaświadczenie potwierdza ich uzyskanie. Dopiero po spełnieniu dodatkowych wymagań zakładowych pracownik może zostać skierowany do obsługi konkretnego urządzenia.
Zaświadczenie UDT potwierdza kwalifikacje, ale nie zastępuje instruktażu stanowiskowego, szkolenia z instrukcji konkretnej suwnicy ani formalnego dopuszczenia pracownika do pracy przez pracodawcę; obsługa urządzenia bez wymaganych kwalifikacji lub bez bezpiecznego przygotowania stanowiska może naruszać przepisy bezpieczeństwa pracy.
Ważność uprawnień UDT
Ważność uprawnień UDT zależy od zakresu wpisanego na zaświadczeniu. Dla urządzeń ogólnego przeznaczenia dokument jest ważny 10 lat. Dla urządzeń ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia obowiązuje okres 5 lat. Datę końcową należy sprawdzić bezpośrednio na zaświadczeniu i nie odkładać procedury przedłużenia na ostatnie tygodnie.
Przedłużenie ważności jest bezpłatne, ale wymaga spełnienia dwóch warunków. Wniosek trzeba złożyć nie później niż 3 miesiące przed upływem ważności dokumentu, a czynności objęte zaświadczeniem trzeba wykonywać przez co najmniej 3 lata w okresie ostatnich 5 lat jego ważności.
W praktyce oznacza to konieczność zachowania dokumentów potwierdzających wykonywanie pracy w wymaganym okresie. Sam fakt wcześniejszego zdania egzaminu nie zastępuje warunku aktywności zawodowej. Jeżeli termin 3 miesięcy zostanie przekroczony albo nie zostanie spełniony wymóg 3 lat pracy w ostatnich 5 latach, nie należy zakładać automatycznego przedłużenia.
Inne zasady dotyczyły starych zaświadczeń bezterminowych. Dokumenty bez wskazanej daty ważności straciły ważność z końcem 2023 roku. Wnioski o ich przedłużenie można było składać do 2 października 2023 roku. Obecnie trzeba więc zweryfikować, czy posiadany dokument rzeczywiście zachował moc, zamiast opierać się na informacji, że dawniej był bezterminowy.
Czy zagraniczne uprawnienia są ważne w Polsce?
Dokument potwierdzający kwalifikacje zdobyte w państwie Unii Europejskiej nie staje się automatycznie polskim zaświadczeniem UDT. Potrzebne jest odrębne postępowanie w sprawie uznania kwalifikacji oraz decyzja właściwego organu. Sam certyfikat lub dokument z zagranicznego kursu nie zastępuje tego postępowania.
Uznanie kwalifikacji nabytych w państwie UE wiąże się z opłatą wskazaną przez UDT w wysokości 35% minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w roku wszczęcia postępowania. Wysokość tej opłaty zależy więc od podstawy obowiązującej w konkretnym roku, a nie od opłaty 333,88 PLN za standardowe sprawdzenie kwalifikacji.
Przed rozpoczęciem pracy w Polsce należy uzyskać decyzję w sprawie uznania dokumentu. Dopiero wtedy można ocenić, czy zakres zagranicznych kwalifikacji odpowiada urządzeniu, które pracownik ma obsługiwać. Dotyczy to również sytuacji, w której zagraniczne uprawnienia są aktualne w państwie ich wydania.
Najczęstsze pytania
Jakie uprawnienia są potrzebne na suwnicę?
Potrzebne jest zaświadczenie kwalifikacyjne do obsługi zakresu odpowiadającego konkretnej suwnicy: ogólnego przeznaczenia albo ogólnego i specjalnego przeznaczenia. Zakres powinien być zgodny z oznaczeniem urządzenia i dokumentacją eksploatacyjną.
Ile lat są ważne uprawnienia na suwnice?
Zaświadczenie do obsługi suwnic ogólnego przeznaczenia jest ważne 10 lat. Zakres obejmujący urządzenia ogólnego oraz specjalnego przeznaczenia jest ważny 5 lat.
Jak wygląda egzamin UDT na suwnice?
Egzamin obejmuje część teoretyczną pisemną oraz część praktyczną na urządzeniu. Pozytywny wynik obu elementów stanowi podstawę do wydania zaświadczenia kwalifikacyjnego.
Czy zagraniczne uprawnienia na suwnice są ważne w Polsce?
Nie należy zakładać automatycznej ważności. W przypadku kwalifikacji zdobytych w państwie UE trzeba przejść postępowanie o ich uznanie i uzyskać decyzję właściwego organu. Dokument z kursu zagranicznego sam w sobie nie zastępuje polskiego postępowania.
Na podobny temat: Kursy zawodowe techniczne: UDT, SEP i HACCP — szybkie porównanie oraz Szkolenia BHP: wstępne i okresowe — zakres, częstotliwość, dokumentacja.
Źródła
- Rozporządzenie Ministra Przedsiębiorczości i Technologii z dnia 21 maja 2019 r. — Kancelaria Sejmu / ISAP, 2019, Dz.U. 2019 poz. 1008, § 3 ust. 2–3, § 4 ust. 2, załącznik nr 3, tabela nr 1, lp. 2
- Ustawa o dozorze technicznym — tekst jednolity — Kancelaria Sejmu / ISAP, 2022, art. 23 ust. 2a–2d
- Tabela opłat UDT — Urząd Dozoru Technicznego, 2026, sprawdzenie kwalifikacji: 333,88 PLN
- Przedłużanie okresu ważności zaświadczeń kwalifikacyjnych — Urząd Dozoru Technicznego, 2026, zasady przedłużenia i stare dokumenty bezterminowe
- Wytyczne przeprowadzania egzaminu praktycznego w zakresie obsługi — suwnice — Urząd Dozoru Technicznego, 2021, wydanie 2, 31 marca 2021 r.
Tekst został utworzony przy pomocy sztucznej inteligencji (modeli językowych).
Zdjęcie główne: Suwnica pomostowa nad placem zakładu. Fot. Gareth James, Wikimedia Commons, CC BY-SA 2.0.
Czy ten poradnik był pomocny? Oceń go w skali 1–5
Nikt jeszcze nie ocenił tego poradnika.
